Melkvee stoot tijdens de voorjaarsweidegang aanzienlijk minder methaan uit dan bij het voeren van graskuil of vers gras op stal. Onderzoekers van Wageningen Livestock Research zoeken naar de verklaring. Nieuwe proeven sluiten één mogelijke oorzaak uit, maar leveren ook nieuwe inzichten op.
Uit eerder onderzoek op Dairy Campus bleek dat koeien tijdens de voorjaarsweidegang gemiddeld 14,6 gram methaan per kilogram droge stof uitstoten. Dat is aanzienlijk lager dan bij beperkte weidegang of zomerstalvoedering met vers gras. Volgens onderzoeker Lisanne Koning is het verschil opvallend, omdat de gemeten emissies structureel lager zijn dan modellen voorspellen.
Niets meer missen over de ontwikkelingen in de diervoederindustrie? Meld je nu aan voor de gratis nieuwsbrief of neem een voordelig (proef)abonnement !
Aanwezigheid van suikers
Een van de mogelijke verklaringen was de aanwezigheid van suikers, zoals fructanen, in jong voorjaarsgras. Onderzoekers verwachtten dat deze suikers mogelijk langzamer in de pens worden afgebroken en daardoor minder methaan opleveren. Een in-vitroproef met grasmonsters liet echter iets anders zien: fructanen breken juist extreem snel af en zijn binnen een uur niet meer aantoonbaar.
In een levende koe kunnen suikers mogelijk deels de pens passeren en in de darmen worden opgenomen. Dat effect kon in de laboratoriumproef niet worden onderzocht. Ook de beschermende waslaag rond verse plantencellen kan volgens praktijkonderzoeker Bert Philipsen invloed hebben op de pensfermentatie. De precieze rol daarvan is nog onduidelijk.
Vroeger maaien efficiënter rantsoen
Een tweede onderzoek richtte zich op het moment waarop gras voor graskuil wordt geoogst. Acht kuilen, afkomstig van twee bedrijven, werden vergeleken: vier met vroeg en vier met laat geoogst gras. Vroeg geoogst gras had een lager NDF-gehalte, meer ruw eiwit en een betere verteerbaarheid.
De voerefficiëntie lag bij deze kuilen 7 procent hoger. Ook de methaanuitstoot per kilogram melk was 7 procent lager. Per kilogram droge stof was de methaanuitstoot echter niet lager. In sommige gevallen produceerden koeien zelfs meer methaan per dag. Daarmee blijkt de relatie tussen voederkwaliteit en methaanemissie complexer dan verwacht.
Zoektocht naar mechanisme gaat door
De onderzoeken bevestigen dat vers voorjaarsgras potentie heeft om methaanemissies te verlagen, maar het onderliggende mechanisme is nog niet gevonden. Mogelijk spelen andere eigenschappen van het gras, het rantsoen of het microbioom van de koe een rol.
Voor veehouders is er intussen wel perspectief. De emissiefactor voor vers gras in de KringloopWijzer werd verlaagd van 19,2 naar 17,7 gram methaan per kilogram droge stof. Voor zomerstalvoedering met vers gras daalde de factor van 23,3 naar 21,6 gram. Deze waarden zijn sinds 1 januari 2025 verwerkt in de KringloopWijzer.








