Nukamel was de eerste die met het concept babyvoeding voor jonge zogende dieren op de markt kwam, begint algemeen directeur Jan Druyts. Het is precies 70 jaar geleden dat het Nederlandse Royal Wessanen een melkproduct op de markt bracht dat was verrijkt met melkvreemde vetten en goedkoper was dan koemelk. Dit concept werd meteen gepatenteerd en verkocht onder de namen Fokkamel en Nukamel als opfokmelk voor kalveren. Nukamel blijft intussen de geheimen van melk ontfutselen ten gunste van de diervoeding. De 70e verjaardag van Nukamel werd gevierd in Antwerpen met een toekomstgericht symposium.
‘De geboorte is de radicaalste verandering in het leven’
De laatste 20 jaar kende Nukamel een jaarlijkse groei van gemiddeld 12 procent. Naar de toekomst toe werkt Nukamel aan een nieuwe productielijn voor geagglomereerde melkproducten. Er komt ook een nieuwe distributie- en opslaglijn en de lancering van Volamel-Aqua, de vierde pijler van Nukamel. 20 procent van de brutowinst van Nukamel wordt geïnvesteerd in onderzoek en ontwikkeling.
Melk, brandstof voor groei
Evi Croes, manager R&D bij Nukamel, noemt melk de brandstof voor groei. Ze ging daarvoor in op de structuur van melk, dat opgeloste wei-eiwitten, lactose en mineralen bevat, alsook gedispergeerde vetbolletjes (in een membraan) en caseïnemicellen. Maar melk is veel complexer dan dat. Caseïnes op zichzelf bijvoorbeeld hebben verschillende samenstellingen en een zeer complexe structuur. Ook wei-eiwitten zijn complex. “Wei is echt iets voor sporters”, zegt Croes.
“Het stimuleert stikstofretentie, bouwt spiermassa op en kan kleine spierletsels herstellen na een inspanning.” Het past dus in precisievoeding voor topsporters. “Jonge dieren zijn ook topatleten”, zegt Croes. “Het is bovendien belangrijk voor sporters om te eten tijdens de inspanning. Het darmstelsel past zich zeer gemakkelijk aan, maar moet hiervoor worden getraind, net zoals de spieren.”
Ze wees er meteen op dat dierlijke eiwitten meer leucine bevatten dan plantaardige eiwitten en leucine de spiergroei bevordert. Dierlijke producten zoals melk zijn ook efficiënte leveraars van essentiële aminozuren, omega 3, vitamine B12 en vitamine D.
De vroegste levensfase bepaalt het tempo voor later. Een goede voeding zorgt voor minder antibioticabehandeling en efficiëntere groei.
Belang van melkvet
Vervolgens ging Croes dieper in op het belang van melkvet, het meest complexe natuurlijk vet. Het bevat meer dan 200 verschillende vetzuren, gecombineerd tot meer dan 400 triacylglycerolen (TAG’s). Daarnaast bevat het complexe polaire lipiden.
The Times pakte in 1984 op de cover uit met een aanklacht tegen melkvet of boter omwille van het sterk verzadigde karakter en omdat het cholesterol zou verhogen. In 2014 echter verontschuldigde Times zich, eveneens op de cover. Wetenschappers hadden intussen ontdekt dat het niet de boter was die verantwoordelijk was voor toenemende obesitas en hart- en vaatziekten. Het verzadigde vet in melk en de structuur waarin dit aanwezig is in melk houdt namelijk, tegen de algemene opvatting in, positieve gezondheidskwaliteiten in.
MFGM: best bewaarde melkgeheim
Een onderschat melkcomponent is het ‘milk fat globule membrane’ (MFGM) of melkvetbolletjesmembraan, dat kenmerkend is voor zoogdiermelk, meent Croes. Studies op knaagdieren en biggen hebben de impact bewezen van MFGM’s op het verminderen van infecties, weerstandsopbouw, hersenontwikkeling en de integriteit van de darmbarrière evenals op darmontwikkeling. Ze tonen het potentieel aan van MFGM’s als een functioneel ingrediënt om microbiële populaties te moduleren en de darmgezondheid en -functies bij jonge zoogdieren te verbeteren.
Het is dus ook waarschijnlijk dat MFGM’s een belangrijke rol vervullen voor met melk gevoede kalveren, biggen en lammeren. Jonge dieren moeten dagelijks gedijen om een optimale groei te realiseren. De vroegste levensfase bepaalt het tempo voor later. Een goede voeding zorgt voor minder antibioticabehandeling en efficiëntere groei.
Goede start essentieel
Pankaj Arora, pediatrisch voedingswetenschapper bij Arla Foods Ingredients en Thomas Thymann, professor aan de Universiteit van Kopenhagen, traden haar bij. Arora wees erop dat de voeding in de eerste levensfase kritiek is voor de verzekering van een gezonde groei en ontwikkeling. “MFGM heeft een preventief effect tegen infecties bij kinderen”, zegt hij. “De geboorte is de radicaalste verandering in het leven”, zegt Thymann. “Het is de overgang van navelstrengvoeding naar darmstelselvoeding.
De digestieve organen groeien exponentieel rondom de geboorte en die groei is volledig afhankelijk van melk.” Verschillende componenten van melk en colostrum zijn belangrijk, maar Thymann besluit dat MFGM een complexe structuur is met vastgestelde voordelige effecten op de hersenen, de immuniteit en het darmstelsel. Die effecten zijn overkoepelend voor alle jonge zoogdieren. “Verdere studies zijn echter nog nodig op de geïsoleerde effecten van MFGM.”
Croes wijst erop dat Nukamel het eerste bedrijf voor diervoeding was dat MFGM’s beschouwde als een mogelijke bioactieve melkcomponent die de groei van pasgeboren biggen, kalveren en kuikens kan ondersteunen.
70 jaar Nukamel
Nukamel (NUchtere KAlverMELk) was aanvankelijk een merknaam van een melkvervanger voor het mesten van vleeskalveren. Later werden ook zuiveltoepassingen voor andere diersoorten zoals biggen ontwikkeld en op de markt gebracht. In 1960 was Nukamel Europees marktleider in kalvervoeding. In Olen werd een nieuwe fabriek gebouwd. In 1979 werd Fokkamel de merknaam voor een gamma melkvervangers voor kalveropfok. In 1980 werd Porcomel ontwikkeld, een melkvervanger voor biggen en Fokkamix, een ingrediënt voor veevoeding.
In 1990 werd de internationale expansie buiten de EU ingezet. In 1995 werd de nutritionele emulgator Volamel in de markt gezet. Ook 2003 werd een sleuteljaar voor Nukamel dat via een management buy-out op zelfstandige basis verder ging. In 2006 kwam de EU-ban op antibiotische groeibevorderaars en Nukamel lanceerde Emulsizym. In 2009 volgde Nukamix, een gamma ingrediënten waarbij nadrukkelijk de bioactiviteit van zuivel naar voren werd geschoven.
In 2010 nam Nukamel een productie-eenheid van het Nederlandse Provimi over in Weert. Nukamel bleef nieuwe producten en concepten ontwikkelen, zoals Emulsisym4Seasons en Nukamix Extra, een plasmavervanger met een gegarandeerd niveau actieve immunoglobulines. In 2020 zag Piglait het daglicht, een complete aanpak op maat gemaakt voor biggen in het kraamhok. ProtéGo, een precisiekalvervoedingsaanpak werd in 2021 gelanceerd. Intussen was de hoofdzetel overgebracht naar Weert.
Anno 2024 valoriseert Nukamel bijproducten van de zuivelindustrie voor veevoeding bestemd voor Europa, Azië, Zuid-Amerika en Afrika. Het heeft kantoren in Chili, Brazilië, India en Slovenië.








