Geopolitieke onrust, de Europese duurzaamheidsstrategieën en de stikstofcrisis oefenen blijvend invloed uit op de internationale handel en de diervoedersector. Daar kunnen we maar beter op voorbereid zijn, bleek tijdens de openbare ledenvergadering van branchevereniging VDDN. Toekomstscenario’s en draaiboeken opstellen is verstandig.

Onzekerheden zorgen voor een logistieke omslag van ‘just in time’ naar ‘just in case’.

De diervoederindustrie en ook de additievensector zijn sterk afhankelijk van internationale handelsstromen. De afgelopen jaren staat die wereldhandel onder druk, eerst door corona, later door de versperring van het Suezkanaal en de Russische inval in Oekraïne. Rogier Spoel van ondernemersvereniging Evofenedex ging tijdens de openbare ledenvergadering van branchevereniging VDDN in op de gevolgen. “Ongeveer 90 procent van de wereldhandel gaat over zee, in containerschepen of als bulkvracht. Als deze transporten in de problemen komen, heeft dat consequenties voor veel sectoren, producenten en consumenten.”

Logistieke omslag

Spoel legt uit dat onbetrouwbare vaarschema’s, planningsproblemen en personeelstekorten, hoge energieprijzen en verduurzamingseisen zorgen voor een logistieke omslag van ‘just in time’, waarbij voorraadniveaus overeenstemmen met de daadwerkelijke consumptie naar ‘just in case’, waarbij buffervoorraden worden aangehouden. Dit laatste brengt vaak hogere kosten met zich mee. “Daarnaast gaat verduurzaming steeds zwaarder meewegen en de zeetransportsector zal versneld investeren in duurzamere schepen en nieuwe containers”, verwacht Spoel.

Ook zal er in het containervervoer meer verticale integratie worden doorgevoerd, waarmee de afhankelijkheid van tussenpartijen (expediteurs, vervoerders, terminals) afneemt.

Scenario’s ontwikkelen

Voor ondernemers is er geen panklare oplossing om de onzekerheden en bedreigingen het hoofd te bieden. “Wendbaar, weerbaar en veerkrachtig opereren is sowieso goed”, zegt Spoel.

“Extern winnen is intern beginnen: goede, dagelijkse afstemming tussen logistiek, productie, sales en leveranciers is dus cruciaal om succesvol te blijven in onzekere tijden.”

Hij adviseert ook om op basis van prognoses en toekomstvoorspellingen scenario’s te ontwikkelen voor verschillende situaties, zodat ondernemingen zijn voorbereid op mogelijke problemen en draaiboeken hebben klaarliggen voor actie of bijsturing. Evofenedex kan bedrijven hierin ondersteunen met cursussen en trainingen.

Eiwitgehalte omlaag

“Vanwege klimaat en stikstof is de aandacht voor duurzame diervoeders gigantisch toegenomen”, zegt VDDN-secretaris Wim Thielen. De VDDN-leden leveren een bijdrage aan de grote uitdaging om het eiwitgehalte van melkveerantsoenen te verlagen, bijvoorbeeld in het pilotproject ‘Koe en Eiwit’. In dit driejarige project streven 153 melkveehouders naar een gemiddeld eiwitgehalte van 155 g per kg drogestof. Om bij een verlaagd eiwitgehalte de productie op peil te houden, spelen additieven, als pensbestendige aminozuren, slow release ureum, gisten, kruiden en enzymen een belangrijke rol. Daarnaast kunnen silagetoevoegingen de ruwvoerkwaliteit verbeteren.

Meer regionale sourcing

In het Landbouwakkoord dat de komende maanden vorm moet krijgen, wordt ingezet op meer circulaire diervoedergrondstoffen en meer regionale sourcing. “Ook hier hebben onze leden een rol”, zegt Thielen. “Met behulp van toevoegmiddelen kunnen we de stikstof- en fosfaatbenutting verbeteren, de methaanemissie reduceren, de carbon footprint van diervoeders verlagen en Europese voedermiddelen en restproducten effectiever inzetten in de diervoeding.” VDDN wil de bijdrage van additieven aan de duurzaamheidsdoelen ook zichtbaar maken in de diervoedermonitor.

Betrouwbaarheid belangrijk

In een afsluitende paneldiscussie benadrukken zowel Chantal Besten van Trouw Nutrition als Fred Schuster van ADM Animal Nutrition het belang van betrouwbaarheid, zowel richting toeleveranciers als naar afnemers. De druk op de supply chain is hoog en de wetgeving wordt in de EU en de ontvangende landen steeds stringenter. Juist vanwege de sterke internationale verwevenheid van de diervoedersector onderschrijven Besten en Schuster het advies van Spoel om toekomstscenario’s en draaiboeken op te stellen ter voorbereiding op ontwikkelingen in de wereld.

Deel dit artikel

Carolien Makkink